Skip to main content
Urgent
Verouderd · 7 feb 2026Juridisch gereviewd· PROFOYO redactie

Schijnzelfstandigheid: gevolgen voor zzp'ers

Bij schijnzelfstandigheid verliest de zzp'er fiscale voordelen zoals de zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling. Daarnaast kunnen eerder genoten aftrekposten worden teruggevorderd en verandert je juridische positie.

In dit artikel(9)

Verlies van fiscale voordelen

Als zzp'er profiteer je van verschillende fiscale regelingen: • Zelfstandigenaftrek (circa €3.750 in 2026) • MKB-winstvrijstelling (14% van de winst) • Investeringsaftrek (KIA) • Willekeurige afschrijving Bij herkwalificatie naar een dienstverband verlies je al deze voordelen — mogelijk met terugwerkende kracht.

Terugvordering van aftrekposten

De Belastingdienst kan eerder genoten aftrekposten terugvorderen. Dit betekent dat je de zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling die je in eerdere jaren hebt opgevoerd, alsnog moet terugbetalen. Bij een terugvordering over 3 jaar kan dit oplopen tot €15.000-€25.000.

Juridische gevolgen

Bij herkwalificatie verandert je juridische positie: • Je wordt beschouwd als werknemer, met alle rechten en plichten • Je hebt mogelijk recht op achterstallig loon, vakantiegeld en vakantiedagen • Je valt onder het ontslagrecht • Je kunt aanspraak maken op een transitievergoeding Dit klinkt voordelig, maar het betekent ook dat je je zelfstandigheid verliest.

Impact op je ondernemerschap

Schijnzelfstandigheid heeft ook indirecte gevolgen: • Reputatieschade bij andere opdrachtgevers • Onzekerheid over je status bij lopende opdrachten • Mogelijke verlies van het urencriterium (1.225 uur per jaar) • Impact op je BTW-status en -administratie • Psychologische impact: onzekerheid over je toekomst als ondernemer

Wat kun je doen?

1. Doe de PROFOYO zelfcheck om je risicoprofiel te bepalen 2. Check je contracten op Zelfstandigenwet-criteria 3. Versterk je dossier met bewijs van zelfstandigheid 4. Werk aan meerdere opdrachtgevers 5. Bespreek je situatie proactief met je opdrachtgever 6. Overweeg professioneel advies als je risico hoog scoort

Checklist: bescherm jezelf als zzp'er

  1. 1Doe periodiek de zelfcheck
  2. 2Controleer je contracten op Zelfstandigenwet-criteria
  3. 3Werk voor meerdere opdrachtgevers
  4. 4Bouw actief aan je dossier
  5. 5Zorg voor een beroepsaansprakelijkheidsverzekering
  6. 6Factureer per opdracht, niet per maand
  7. 7Gebruik je eigen materialen en gereedschap
  8. 8Documenteer je acquisitie-inspanningen
  9. 9Bespreek je status met je opdrachtgever
  10. 10Evalueer jaarlijks of je nog aan alle criteria voldoet

Voorbeelden

Risicovol voorbeeld

Zzp'er verliest zelfstandigenaftrek over 3 jaar: terugvordering van circa €11.250 plus MKB-winstvrijstelling, totaal circa €20.000.

Let op

Zzp'er met 1 opdrachtgever en hoog risico: fiscale gevolgen + onzekerheid over toekomstige opdrachten.

Goed voorbeeld

Zzp'er die proactief handelt: zelfcheck gedaan, contracten aangepast, dossier opgebouwd — beschermd bij een controle.

Veelgestelde vragen

Verwante begrippen

Laatst bijgewerkt: 7 februari 2026

In lijn met Belastingdienst richtlijnen. Dit platform biedt compliance-richtlijnen, geen juridisch advies.

Klaar om schijnzelfstandigheid te voorkomen?

Start vandaag met PROFOYO en bescherm je positie.